Zien: Zuid-Italiaanse stenen huisjes in Matera en Alberobello

Zien: Zuid-Italiaanse stenen huisjes in Matera en Alberobello

De ‘trulli’ in Alberobello en de ‘sassi’ van Matera, het zegt je waarschijnlijk niets, tenzij je de minder bekende regio’s Puglia en Basilicata in Zuid-Italië bezoekt. Twee betoverende plaatsen die op minder dan 100 kilometer van elkaar liggen en die een must zijn als je in de buurt bent!

Zuid-Italië: uitzicht op Matera
Zuid-Italië: uitzicht op Matera

De stenen van Matera
Dit deel van de stad, ‘sassi’ of letterlijk ‘stenen’, werd uit de zachte tufsteen van een plateau gebouwd tegen de steile helling van een ravijn. Het bestaat uit een harmonieus geheel van kleine, in de rots gehouwen huisjes en grotten en geeft een schitterend beeld van zowel bovenaf als van beneden.

Van de prehistorie tot rotskerken
In deze streek bevinden zich langs de diepe ravijn, de Gravina, vele natuurlijke grotten die al in het steentijdperk werden bewoond en vergroot. In de jaren 800 kwamen monniken uit het oosten op de vlucht voor de Saracenen zich hier vestigen. Ze lieten in de rotsen ongeveer 130 kerken uitgehouwen die met fresco’s versierd zijn.

Zuid-Italië: monniken versierden de huisjes met fresco's
Zuid-Italië: monniken versierden de huisjes met fresco’s
Zuid-Italië: binnenin een 'sassi'
Zuid-Italië: binnenin een ‘sassi’

Armoedewijk wordt UNESCO Werelderfgoed
Van de jaren 30 tot 50 van de vorige eeuw leefden hier arme landbouwfamilies in ellendige omstandigheden, weinigen bekommerden zich om hun lot. Later kregen ze een menswaardig onderkomen. De ‘sassi’ werden gerenoveerd en opnieuw bewoonbaar gemaakt. Nu staan ze sedert 1990 op de werelderfgoedlijst van UNESCO én op de kaart als toeristische trekpleister. In 2019 wordt Matera trouwens culturele hoofdstad van Europa.

Zuid-Italië: typische 'trulli'
Zuid-Italië: typische ‘trulli’

De ‘trulli’ van Alberobello
De vele tientallen witte kegelvormige huisjes met conische stenen daken, die je langs smalle wegen  in de omgeving van het stadje Alberobello  vindt, worden ‘trulli’ genoemd. Maar nergens staan ze zo dicht bij elkaar als in een wijk van Alberobello waar ze een dorp op zich vormen. Ze zijn netjes gerestaureerd en staan eveneens op de Werelderfgoedlijst van UNESCO.

Zonder fundering en mortel
Volgens de overlevering werden ze gebouwd om de belastingheffing te ontwijken die de koning doorvoerde op het grondgebied van de plaatselijke graaf. Hij liet de huisjes bouwen zonder fundering en mortel. Bij een aangekondigde controle konden ze zo in korte tijd worden afgebroken.

Zuid-Italië: de huisjes in Alberobello bevatten geen mortel of fundering
Zuid-Italië: de huisjes in Alberobello bevatten geen mortel of fundering
Zuid-Italië: trulli wordt souvenirshop
Zuid-Italië: trulli wordt souvenirshop

Waardeloze souvenirs
De trulli in Rio Monti staan in het toeristisch deel van de stad. Jammer dat de waardeloze souvenirs die in vele trulli winkeltjes te vinden zijn, zoveel horden bezoekers lokt. Weinig mensen gaan naar de overzijde waar er een aantal prachtig gerestaureerd zijn, en waar commerciële bijbedoelingen nog niet de bovenhand nemen. Op een plein bezoek je het kleine museum van de Trullo Sovrano. Met zijn opmerkelijke architectuur, 12 daken en een bovenverdieping, uniek in zijn soort. De inrichting van het huis is nog van de laatste bewoner.

Foto’s: © Herman Taelman | Mauro Corso | Attilio Bixio | Fabio Seda | Davide Uicich | Tania Lerro

Leave a Comment