Terug naar de bron: het Halloween van Keltisch Ierland

Terug naar de bron: het Halloween van Keltisch Ierland

Halloween is vooral in Amerika een erg populaire gebeurtenis, alhoewel er in ons land ook de nodige aandacht voor is. Maar wist je dat het griezelfeest oorspronkelijk afkomstig is uit Ierland? De Kelten begonnen ooit met het vieren van Halloween en maakten er meteen het oudste feest uit Ierland van.

Keltisch nieuwjaar
De vroegste vorm van Halloween was ‘Samhein’, wat Iers is voor november en wat slaat op het einde van het zomerfeest. Vaak wordt ook de vergelijking gemaakt met het Keltisch nieuwjaar, dat het begin van lange winteravonden inluidde. Deze overgangstijd werd gekoppeld aan de dood en het hiernamaals. De Kelten ontstaken vreugdevuren om vriendelijke geesten te verwelkomen en hen op weg te helpen. Ze droegen kostuums en masters om het slechte te verjagen.

Grafmonument wordt werelderfgoed
Halloween begon waarschijnlijk in county Mealth, Ierland’s vroegste basis van spirituele en politieke macht. Hoge Koningen regeerden vanaf de Hill of Tara, een centraal punt in het landschap van county Meath, dat nog steeds vol ligt met mysterieuze menhirs en andere voorchristelijke overblijfselen. Newgrange is een immens, 5.000 jaar oud voorchristelijk grafmonument. Het is uitgeroepen tot Werelderfgoedplaats en doet jaarlijks nog steeds zo’n 200.000 bezoekers versteld staan.

Fakkeltocht
Een van de belangrijkste spirituele centra in Meath was de top van Tlachtga (Hill of Ward) vlakbij het huidige Athboy. Op 31 oktober werden de vuren van het oude jaar gedoofd en het nieuwjaarsvreugdevuur voor Samhain ontstoken op de Hill of Ward. De fakkels van dit heilige vuur verhuisden vervolgens naar zeven andere heuvels, waaronder de Hill of Tara, en nog verder om het hele landschap te verlichten. Dit eeuwenoude ritueel is nieuw leven ingeblazen. Bij het vallen van de avond op Halloween wordt dit ieder jaar nagespeeld, te beginnen met de fakkeltocht van Athboy’s Fair Green naar de top van Tlachtga.

Het vuur verwelkomt de goede geesten, terwijl de maskers het kwade moeten verjagen.
Het vuur verwelkomt de goede geesten, terwijl de maskers het kwade moeten verjagen.

Tradities
De volgende keer als je een masker opzet voor Halloween, denk dan aan het Ierland van de Kelten. Het eng verkleden begon namelijk hier. Ook veel andere Ierse Halloweentradities hebben zich over de hele wereld verspreid, waaronder het snijden van duivelse gezichten uit uitgeholde pompoenen.

De uitgeholde pompoen
In het oude Ierland werden deze Jack-o’-lanterns van rapen gemaakt. Jack-o’-lanterns komen uit een volksverhaal over Stingy Jack die de duivel een loer draaide. Als straf liet de duivel Jack eeuwig zwerven met slechts een brandend kooltje uit het hellevuur dat hij droeg in een raap om zijn weg te verlichten. De rapen werden door de pompoenen vervangen nadat de Ierse emigranten deze traditie meenamen naar Amerika.

Enge verhalen
Het vertellen van spookverhalen is ook zo Iers als maar kan. In Ieland is genoeg inspiratie te vinden voor deze verhalen. Je vindt er verlaten kastelen vol spinnewebben, eenzame kerkhoven, leegstaande abdijen met vleermuizen in de klokkentoren en zelfs pubs waar het schijnt te spoken. Andere gebruiken zoals appels happen, spookplekken bezoeken en ’trick or treat’ die nu overal ter wereld plaatsvinden, begonnen op het eiland Ierland waar ze trouwens nog volop leven.

Foto’s: © Toerisme Ierland

Zelf je reis samenstellen en boeken?
Gebruik dan onderstaande vergelijkingssites voor de beste prijzen!



Leave a Comment